Monthly Archives: September 2008

H Madonna στην Αθήνα. Οι εντυπώσεις μου

Τραγούδησε επί σκηνής μόνη σε ένα κοκτέιλ ποπ, φάνκυ, με μικρές δόσεις ροκ και ηλεκτρονικούς τόνους. Χωρίς σαπόρτ. Επί δύο ώρες. 9:15 έως 11:15. Ακριβώς. Σε ένα υπερπλήρες στάδιο στάθηκα όρθιος και άνετα στην αρένα. Το θέαμα που είχε αναγγελθεί εδώ και καιρό ήταν φτιαγμένο για τη μεγάλη τουρ της Madonna Louise Veronica Ciccone, η οποία λανσάρει τη τελευταία της δουλειά Hard Candy.

Η παρουσία της ικανοποίησε το κοινό της Αθήνας αν και το άφησε παγωμένο στο φινάλε. Με μια υπόκλιση χαιρετισμού κι ένα χαμόγελο ευχαρίστησης κι ανακούφισης έφυγε και δεν ξαναγύρισε προς μεγάλη θλίψη του κόσμου.

Το αποφάσισα τελευταία στιγμή. Την προηγουμένη. Και πήγα να τη δω. Δεν είμαι φανατικός θαυμαστής της. Το κοινό όμως που είχε κατακλύσει το Ολυμπιακό στάδιο έμοιαζε να γνωρίζει όλα της τα σουξέ. Το εντυπωσιακό ήταν οι ηλικίες. Μεταξύ 30 και 60. Δεν έβλεπες πολύ νεανικό κοινό, μαθητές και εφήβους. Να ήταν το ακριβό εισιτήριο ή το ότι δεν τους αγγίζει στην Ελλάδα;

Η Madonna μ�σα στους πολλούς ρόλους της συνεχώς θυμίζει ότι ο σκοπός της είναι να προσφ�ρει οφθαλμόλουτρο στο κοινό της.

Η Madonna μέσα στους πολλούς ρόλους της συνεχώς θυμίζει ότι ο σκοπός της είναι να προσφέρει οφθαλμόλουτρο στο κοινό της.

 

Πρωτοάκουσα για τη Madonna από τον Γιάννη Πετρίδη. Μετά από έναν φίλο μου ροκά ενημερωμένο που έπαιζε στο κασετόφωνο του αυτοκινήτου το Like a virgin. Η κοριτσίστικη φωνή που υποσχόταν πολλά και η φήμη της έφτανε στην Ελλάδα από τότε έδειχνε ότι έπαιζε με το όνομά της. Μια Madonna πλάσαρε ένα τραγούδι για μια παρθένο.  Ήξερε καλά τις ιστορίες της Βίβλου από την αυστηρή θρησκευόμενη οικογένειά της. Το όνομα περιέχει ιδιότητες, και η Madonna ενστερνιζόμενη αυτή την αρχή προσπάθησε σε όλη την καριέρα της να συνάψει στο προφίλ της έννοιες και νοήματα που ανακαλούσαν μηνύματα της θρησκευτικής κουλτούρας της Δύσης. Ακόμα και η κόρη της ονομάζεται Λούρδη! Βέβαια, δεν περιορίστηκε σε αυτό. Προσπάθησε να ενστερνιστεί ρόλους και συμπεριφορές διαφορετικών κοινωνικών τύπων, ὠστε να ανανεώνει διαρκώς το ενδιαφέρον του κοινού της.

 

Το παιχνίδι με τη σεξουαλικότητα είναι αδιαχώριστο με τη δημόσια εικόνα της Madonna.


Αυτό λοιπόν που είδαμε στην Αθήνα ήταν ακριβώς ένα show επίδειξης της συλλογής των προσωπείων που φόρεσε η ιταλοαμερικάνα σταρ για να μπορεί να είναι στο μουσικό προσκήνιο και να φιγουράρει στις πρώτες θέσεις των ευπώλητων άλμπουμς.

«Βγάλτα όλα».

Το φιλί στη σκηνή της Αθήνας καταχειροκροτήθηκε από το κοινό. Κοντά μου μια ομάδα ούρλιαζε: «Βγάλτα όλα».

 

Παίζοντας με την ανθρώπινη φύση, θρησκευτική ενοχή και σεξουαλικότητα, εμφανίζεται άλλοτε ως σέξυ ξελογιάστρα νεαρά, έγκυος έφηβο που θέλει να κρατήσει το αγέννητο παιδί της, ως cow girl που φιλά ανερυθρίαστα επί σκηνής μια κοπέλλα, μια αμαρτωλή που εξομολογείται σε ιερέα ή ροκ δυναμική μουσικός.

Η Madonna μπροστά από τις γιγαντιαίες οθόνες. Η σκηνή είναι προσαρμοσμ�νη στην κλίμακα του σταδίου.

Η Madonna μπροστά από τις γιγαντιαίες οθόνες. Η σκηνή είναι προσαρμοσμένη στην κλίμακα του σταδίου.

 

Αναμφίβολα, κάποιος που θα δει κριτικά την καριέρα της θα αναρωθεί πώς συμβαίνει αυτή η τρομερή επιτυχία και να συμποσούνται όλα σε ένα με τόσο μεγάλη επιτυχία και διάρκεια. Η απάντηση δεν είναι δύσκολη. Πίσω από το ναρκισσευόμενο πλάσμα, τη θεά της δεκαετίας του 9ο, βρίσκεται ένας απόλυτος σχεδιασμός μιας επαγγελματικής πορείας που μπορεί να αξιοποιήσει κάθε τι χρήσιμο ως όχημα για τη μετάδοση του μηνύματος που θέλει να φτάσει στον κόσμο. Και αυτό το μήνυμα συνδέει προσωπική και επαγγελματική ζωή, εφόσον τα πάντα ενδιαφέρουν τα μαζικά μέσα. Την ίδια στιγμή η καλλιτέχνης συνυπάρχει με την επιχειρηματία δαιμόνιο που έχει ιδρύσει εταιρείες παραγωγής ταινιών και δίσκων.

Προσωπικά, με συγκίνησαν οι στιγμές που παρουσιάστηκε στη σκηνή του Ολυμπιακού σταδίου, μοναχική, με μια κιθάρα, σαν κοριτσάκι που λέει τα τραγούδια της σε ένα μπαράκι, θέλοντας να ανοίξει τα φτερά του και να γίνει γνωστή. Όπως συμβαίνει, και τώρα, σε μαγαζιά επαρχιακών μπαρ με νέους που χαρίζουν τα cd τους, μόλις παίξουν τη μουσική τους στους φτιαγμένους θαμώνες. Ήταν πραγματικά έξοχος ο τρόπος ταύτισης με αυτή την εικόνα της κοπέλας που αναζητεί την τύχη της, ερχόμενη από την αμερικάνικη επαρχία στον πολιτισμό της πόλης με μόνη περιουσία τη φωνή και μια κιθάρα.

Σε γενικές γραμμές η παράσταση ήταν έξυπνη, χωρίς κοιλιές με τη αεικίνητη Madonna να δίνει λίγο πολύ αυτά που περίμενε το κοινό. Ο υψηλής τεχνολογίας σκηνικός διάκοσμος ήταν τρισδιάστατα γραφιστικά βίντεο, εντυπωσιακά από μακριά, σε κάθε περίπτωση χρήσιμα τόσο ως φόντο στο οπτικό αποτέλεσμα που βλέπαμε στις γιγαντοοθόνες αλλά και γιατί αποσπούσαν την προσοχή από τους καλλιτέχνες, οι οποίοι ζωντανοί ήταν σαν μηρμύγκια… Ο ήχος σε κάθε περίπτωση ήταν άψογος αν και με τα μπάσα να διαπερνούν το σώμα ένιωσα πολλές στιγμές ότι θα καταρρεύσω… Μεγαλώνω…

Όπως είπα και πριν το σόου δομήθηκε στη λογική των προσωπείων της τραγουδίστριας με μια σειρά εικόνων με ταυτόχρονο μοντάζ ώστε τελικά να δούμε μια σειρά από video clips με μικρές ιστορίες όπου την κεντρική πρωταγωνίστρια πλαισίωνε ένα εξαιρετικό μπαλέτο και μια ομάδα πάρα πολλών μουσικών (και λαϊκών λατίνων). Αυτή εξάλλου ήταν και η μόνη δυνατότητα στο αχανές στάδιο, όπου από κοντά μπορούσαν να τη δουν μόνο όσοι είχαν πάει από το μεσημέρι και είχαν καταλάβει το Α της αρένας.

Άφησα για τελευταίο την παρέμβαση στη συναυλία με το πολιτικό βίντεο Get Stupid υπέρ του Ομπάμα. Εικόνες του πλανήτη, εξαθλίωση, καταστροφές, πείνα, φασίστες, δικτάτορες, κι επαναστάτες σε μια τοιχογραφία που καλεί και αφυπνίζει όχι μόνο το αμερικάνικο κοινό της. Ακολουθούν οι στίχοι και το βίντεο του Get Stupid (πηγή: madonnasuperstarqueen.blogspot.com):

Tick tock (8x)
Get Stupid, get stupid, get stupid (5x)    

Get up
Its time
Your life
Your world
Get up
Its time
Your life
Your choice
Its time for you to read the signs
Your world
Your choice
You don’t have the luxury of time

Tick tock (8x)

Get up
Its time
Your life
Your world
Get up
Its time
Your life
Your choice
You have got to say whats on your mind
The time is now
If you wait to long you’ll be to late

Lets go (4x)

The time is right now
You’ve got to decide
Say what you like
There aint no time to lose
The time is right now
You’ve got to decide
Say what you like
There aint no time to lose
The time is right now
You’ve got to decide
Say what you like
There aint no time to lose
The time is right now
You’ve got to decide
Say what you like
There aint no time to lose

Lets Go.

Έχουν περάσει 24 χρόνια από τότε που εκτοξεύθηκε στην κορυφή και 30 χρόνια, από τότε που φοιτήτρια στη Νέα Υόρκη, ζούσε σε ένα διαμέρισμα στο  East Village, και αναζητούσε το κοινό της σε gay disco παίζοντας τις μουσικές της. Σήμερα η λατρεία που δείχνει ο κόσμος στο φαινόμενο Madonna αποκαλύπτει τη γοητεία που εξασκεί σαν μουσικό είδωλο και βέβαια μια διαχείριση του ρόλου της αξιοποιώντας όσα μπορεί πέρα από τις μουσικές αξίες.

Με τον τίτλο του τ�λους η Madonna χάθηκε στα παρασκήνια και δεν �κανε το χατήρι του κοινού να εμφανιστεί ξανά.

Με τον τίτλο του τέλους η Madonna χάθηκε στα παρασκήνια και δεν έκανε το χατήρι του κοινού να εμφανιστεί ξανά.

Σκεφτόμουν σαν όνειρο στο τέλος της παράστασης. λιγάκι θλιμμένος, πόσο θα μπορούσαν αυτοί οι άνθρωποι, που συνιστούν ένα σύγχρονο ιερατείο, να μεταφέρουν μηνύματα στον σημερινό άνθρωπο και κυρίως στους νέους, πόσο θα επηρέαζαν ψυχές για το κοινό καλό ή για μια πνευματικότητα που θα υπερβαίνει την υλιστική διάσταση του ατομοκεντρικού πολιτισμού μας. Όπως στο Live 8 και ακόμη περισσότερο… Για να μη την αδικήσουμε το Get stupid είναι μια μικρή συμβολή.

Η φυλή των αστέγων

Υπάρχει. Δεν είναι πάντα ευδιάκριτοι. Δεν τους ενώνει κάποια κουλτούρα. Τουλάχιστον στην Ελλάδα. Κι αν υπάρχουν ιδεολόγοι της ανεστιότητος θα είναι ελάχιστοι. Κυκλοφορούν παντού. Φρίττεις κάποτε στη θέα τους ή στη μυρωδιά που αναδύεται και άλλοτε περνούν απαρατήρητοι δίπλα σου. Είναι πρόσφυγες, νεοεισαχθέντες μετανάστες, λαθρεπιβάτες, χωρίς κανέναν.  Φρικιά παιδιά καλών οικογενειών που γεύονται την περιπέτεια του δρόμου.  Άρτι αποφυλακισθέντες που εγκατέλειψαν κι εγκαταλείφθηκαν από τους πάντες. Σχεδόν και από τις κοινωνικές υπηρεσίες. Γυναίκες που πετάχτηκαν μια νύχτα έξω από το σπίτι του γκόμενου. Με νωπά τα σημάδια από ξύλο. Άνθρωποι που χρεωκόπησαν και κρύβονται από τα παιδιά τους. Άνθρωποι που επέλεξαν να απομακρυνθούν γιατί δεν τους χωράει το σπίτι. Σαλεμένοι χωρίς οικογενειακή ή ιατρική φροντίδα. Γριές χήρες που απολαμβάνουν την ελευθερία της μοναξιάς. Νεάζοντες παππούδες με κουστουμάκι και γραβατούλα που φλερτάρουν με τις κυρίες της φυλής.  Οι πεινασμένοι είναι ο φόβος και ο τρόμος των οργανωτών ανοικτών δεξιώσεων. Πρεζάκια που τους έκλεισε το σπίτι την πόρτα. Του σπιτιού. Όχι της καρδιάς. Φοιτητές δραματικών σχολών που κάνουν άσκηση με θέμα: «Είμαι άστεγος στην Αθήνα σήμερα». Α! Και αλκοολικοί. Στο Μανχάταν του 2008 είδα ανθρώπους φτωχούς, αλλά δεν είδα κανέναν άστεγο. Στην Αθήνα του 2008 οι άστεγοι και οι εξαθλιωμένοι είναι εκεί: στην είσοδο της πολυκατοικίας, στο γκαζόν της πλατείας Κουμουνδούρου, στις φυλλωσιές των βρώμικων αλσύλιων και στα παγκάκια με τις βελόνες, καμιά φορά με ένα και δύο και τρία σκυλιά να τους φυλάνε, σε γωνιές που ζέχνουν αμμωνία, στα χαλάσματα των νεοκλασικών καταλυμάτων, σε πεσμένα γύψινα αγγελάκια της οροφής, για να επιβεβαιώνουν τη διαφορά, στους πλεγματικούς την ανωτερότητά τους, και να γιγαντώνουν τις μικροαστικές μας φοβίες. Για τη δική μας ανεστιότητα… Μας κάνουν να κοκκινίζουμε. Αλλά να μην ντρεπόμαστε…

 

Χωρίς λόγια.

Χωρίς λόγια.

 

 

Χωρίς λόγια.

Χωρίς λόγια.

Eίναι δικαίωμα να ξέρουμε τα 600 πρόσθετα συστατικά ενός τσιγάρου

Σήμερα, έκλεισα 18 μήνες χωρίς τσιγάρο. Xωρίς μία τζούρα. Xαίρομαι που δεν έχω πρόβλημα με τους καπνιστές. Tο πρόβλημά μου είναι με το τσιγάρο. Mε τις ουσίες που κρύβει ο καπνός. Ή μάλλον που κρύβουν επιμελώς οι καπνοβιομηχανίες. Bέβαια, επάνω στα πακέτα υπάρχουν προειδοποιήσεις: O καπνός σκοτώνει, προκαλεί βλάβες κλπ, κλπ Όμως, δεν μου αρκούν. Eίναι συνθήματα, και έχουν κάτι συμβατικό που τα προσπερνάς. Ή τουλάχιστον, όσο κάπνιζα δεν τους έδινα σημασία. Tώρα, σκέπτομαι ότι εάν έβλεπα μέσα στο κουτί σε ένα χαρτί όλες αυτές τις ουσίες, και τις παρενέργειες που προκαλεί το κάπνισμα. μάλλον θα το έβλεπα διαφορετικά.

Φανταζόμουν, αυτές τις μέρες ένα κίνημα που να ζητά το αυτονόητο: την υποχρέωση να αναγράφουν οι βιομήχανοι που επεξεργάζονται τα φύλλα του καπνού και προσθέτουν δεν ξέρω και γω πόσα άλλα συστατικά, ώστε να γίνει το κάπνισμα ελκυστικό. Tί ακριβώς περιέχει ένα τσιγάρο. Γιατί να μη γνωρίζω το περιεχόμενο αυτού που καπνίζω; Γιατί στερείται αυτή η γνώση από τους καπνιστές;

Η διαφήμιση μπορεί να αποκρύπτει την αλήθεια και να παρουσιάζει το μήνυμα εκείνο που έχει επιλεχθεί ως το πλέον δραστικό και γοητευτικό για το κοινό που απευθύνεται. Αλλά το πακέτο με τα τσιγάρα γιατί να μην έχει ακριβώς τα συστατικά του προϊόντος που αγοράζουμε; Κάθε φάρμακο έχει μια συνταγή που αναφέρει τα πάντα για το περιεχόμενό του, για ενδείξεις, παρενέργειες, δοσολογία κλπ. Από το ψωμί, το λάδι, το βούτυρο και τις κονσέρβες, έως το κρέας, τα αναψυκτικά και το γιαούρτι, οι ετικέτες μας δίνουν τις συνταγές των προϊόντων. Εκεί βλέπουμε τα Ε, τις χρωστικές, τα υδρογονωμένα έλαια, ζάχαρες ή γλυκαντικά και εάν ξέρουμε να τα διαβάζουμε αντιλαμβανόμαστε ποια μας κάνουν καλό και ποια μπορούν να προκαλέσουν βλάβες. Από περιττό βάρος έως έλκη στομάχου, προβλήματα στις αρτηρίες κλπ. Γιατί να μην έχουμε το δικαίωμα να γνωρίζουμε τι κρύβεται μέσα σε κάθε τσιγάρο;

Εάν είναι αλήθεια ότι το τσιγάρο εκτός από τον καπνό που είναι τυλιγμένος μέσα σε ένα λευκό χαρτί περιέχει 600 ΠΡΟΣΘΕΤΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ τα οποία κρύβουν

 

  • Ορυκτή σκόνη
  • Υγραντικές ουσίες, που δρουν ως συντηρητικά σε ορισμένα προϊόντα
  • Σάκχαρα ώστε ο καπνός να είναι ελαφρύτερος
  • Αρωματικές ουσίες, όπως μέλι, βανίλια, σοκολάτα

 

Εάν είναι αλήθει ότι όταν ανάβουμε τσιγάρο με αυτές τις ουσίες Ο ΚΑΠΝΟΣ ΠΕΡΙΕΧΕΙ ΠΑΝΩ ΑΠΟ 4.000 ΧΗΜΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ και 50 ΑΠΟ ΑΥΤΕΣ ΕΙΝΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΓΟΝΕΣ, όπως:

 

  • Νικοτίνη
  • Αρσενικό
  • Κυανίνη
  • Βενζοπυρένιο
  • Μονοξείδιο του άνθρακα
  • Αμμωνία
  • Διμεθυλονιτροαμίνη
  • Πολώνιο 210 (ραδιενεργό)
  • Φορμαλδεΰδη*

 

Mικρή απόλαυση της αμαρτίας στην κοινότητα του θεού.

Εάν είναι αλήθεια όλα τα παραπάνω τότε η μη αναγραφή των συστατικών, ας είναι και 1000, δεν είναι απλώς μια παράλειψη, που ενδεχομένως πατάει σε κάποια νομική βάση, αλλά είναι μια συνειδητή πολιτική στάση, η οποία υποκριτικά, ενώ νοιάζεται για την υγεία των πολιτών, από την άλλη στο όνομα της ηθικἠς του κέρδους και του υλισμού αποσιωπά την αλήθεια για τις ολέθριες συνέπειες που ενός προϊόντος που έχει καταταχθεί ως ναρκωτικό σε σχετικούς πίνακες εξαρτησιογόνων ουσιών της Mεγάλης Bρετανίας.

 

Σύνδεσμος: Health effects of tobacco smoking

 

* Τα στοιχεία προέρχονται από την έκδοση Gill Paul, Πώς να κόψετε το κάπνισμα, Mετάφραση:Πέτρος Pωμαίος, Ερμείας, Αθήνα 2006, σ. 21.

H Mήδεια του Bασίλιεφ απέδειξε ότι το θέατρο είναι μια αμφίδρομη τελετή

Πήγα στη Mήδεια των Bασίλιεφ-Kονιόρδου χωρίς να διαβάσω καμιά κριτική. Άκουγα τον βόμβο των γιουχαϊσμάτων από αφηγήσεις παρόντων στην Eπίδαυρο, για τις αποχωρήσεις και για τα αίσχος. Kαι χαιρόμουν από τη μια για το κοινό που δεν κατάπινε όσα του προσφέρουν, αλλά από την άλλη στεκόμουν βουβός σε σχόλια, κριτικές και υπερβολές, αφού δεν είχα προσωπική εμπειρία.

Xτες, μπροστά σε ένα μικρό κοινό, στο Hρώδειο η ίδια παράσταση που συναγωνίστηκε σε αποδοκιμασία τους Bατράχους του Λιγνάδη, αποθεώθηκε από το κοινό. Kαι δεν ήταν ένα κοινό ειδικών. Ήταν όμως κοινό με άποψη, και όχι η γνωστή κοσμική κοινωνία που ποζάρει «φυσικά» για ένα φλας.

Πανί και ξύλο

Ο Ιάσων στο τ�λος της παράστασης είναι θαμμ�νος στο χώμα και στο μνήμα-τραπ�ζι �να μνημείο από την Αργώ.

Ο Ιάσων στο τέλος της παράστασης είναι θαμμένος στο χώμα και επάνω στο μνήμα-τραπέζι στέκεται η ανάμνηση από την Αργώ.

Η αισθητική της παράστασης ήταν σαφής. Πανί και ξύλο ήταν τα υλικά του σκηνικού χώρου.  Κανείς από τους θεατές δεν πρόκειται να ξεχάσει το αιμάτινο σκηνικό του Διονύση Φωτόπουλου που όριζε τη σκηνή σαν αρένα αντιπαράθεσης των φύλων, όπου δεν χωράει η ισοπαλία (κομμάτι έως πολύ ασφυκτιούσε το σκηνικό στο Ηρώδειο). Κάποιος ΟΦΕΙΛΕΙ να εξοντωθεί. Στη συγκεκριμένη μάχη νικήτρια είναι η εγγονή του ήλιου. Παρόλη την αδικία της αναλήφτηκε με ζωντανές τις ψυχές των παιδιών της, ενώ ο Ιἀσων θάβεται στον πολιτισμό του. Υπάρχει όταν εγκαταλείπεται, συνειδητοποιεί το είναι στην ύστατη αδυναμία του.

Στο επίκεντρο η μάγισσα της Ανατολής

Η ιστορία θα ξεκινήσει με μουσική πάνω σε βαλκάνιους σκοπούς με μια μπάντα από καλλιτέχνες μουσικούς οι οποίοι επί σκηνής πρωταγωνιστούν σαν ένας δεύτερος χορός που συνυπάρχει και συμμετέχει διαβάζοντας τον Ευριπίδη από τη δική του πλευρά, άξια.

Μου έλειψε η ερωτευμένη Μήδεια αλλά καταχάρηκα τη γυναίκα που κουβαλάει μια γνώση θεϊκή, που δεν μπορεί να επικοινωνήσει με τους θνητούς, που ανήκει σε άλλη κοινότητα. Και νομίζω ότι η ανάδειξη του μεταφυσικού στοιχείου είναι από τα δυσκολότερα εγχειρήματα, αφού χρειάζεται να παραιτηθεί κανείς από συναισθηματικές προθέσεις και επιδιώξεις, για να βρει μια γλώσσα που θα πλησιάζει το μυστήριο μέσα από σύμβολα πλήρους περιεχομένου, που θα μπορέσει το κοινό να τα ερμηνεύσει. Μοιραία, σχεδόν, κάποιος φτάνει στον μυστικισμό, στην τελετή και το δρώμενο για να μπορέσει να υπερβεί μια ιστορία με αρχή, μέση και τέλος. Πράγμα που σημαίνει ότι θα πειραματιστεί με φόρμες, με χρωματολόγια, με γλώσσες και κώδικες ώστε να συνθέσει κάτι μοναδικό που θα έχει παραπεμπτικότητα σε αλήθειες που αφορούν τους θεατές. Και ο Βασίλιεφ από την εποχή που ανέβαζε τους Θρήνους του Ιερεμία (1995) έδινε έμφαση στην ορθόδοξη παράδοση της ρωσικής εκκλησίας και αναζητούσε κλειδιά στην τελετουργική. Στη Μήδεια που σκηνοθέτησε στο ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας, οι ηθοποιοί κατάφεραν να ελαφρύνουν, και να φέρουν μια πνευματικότητα στη σκηνή που υπηρετούσε την απλότητα και μυσταγωγούσε το κοινό στο μυστήριο των παθών της ηρωΐδας. Όλοι οι ηθοποιοί ήταν άξιοι και δεν θέλω να διακρίνω κανέναν, γιατί όλοι δούλεψαν με την ίδια δύναμη.

Όλα είναι �νας αγώνας. Ακόμη και η ίδια η θεατρική πράξη.

Το αιμάτινο σκηνικό του Διονύση Φωτόπουλου καθόρισε την αισθητική της παράστασης: Όλα είναι ένας αγώνας. Ακόμη και η ίδια η θεατρική πράξη.

Και εδώ, τα χρώματα είχαν τη δική τους συμβολή: ασπρόμαυρα ενδύματα για όλους. Οι άντρες μας πήγαιναν σε φουστανελάδες ή άντρες με μπουτούρια που βγήκαν από ξένους περιηγητές, οι φιγούρες των γυναικών του χορού θύμιζαν έντονα Γιάννη Γαΐτη, στη Μήδεια εναλλάχθηκε το μαύρο και ἀσπρο με ένα εσωτερικό κόκκινο. Μία πινελιά γαλάζιου της τροφού κι μια γραμμή κίτρινου από την άμαξα του ηλίου στο τέλος.

Ο απόλυτος κύκλος της αρένας άνοιγε και έκλεινε για να ενώσει το έξω με το μέσα, τη σκηνή με τον μύθο και την ιστορία, να εισβάλλουν τα πρόσωπα και να στροβιλιστούν στη διάρκεια της παράστασης, με παρόντα τον δίσκο του ήλιου που ανέτειλε στην έναρξη της παράστασης, και έδυσε τρεις ώρες ακριβώς μετά, όταν όλα είχαν τελειώσει.

Ωστόσο, το σφυρί, το μαχαίρι, τα φίδια, παρόλο που έδωσαν το έναυσμα για ενδιαφέρουσες χορογραφίες εγκλωβίστηκαν σε λογικές περιγραφής του χαρακτήρα της Μήδειας, αν και κάποιες στιγμές η φιγούρα της Κονιόρδου έμοιαζε τεράστιο σκίτσο από κόμικ.

Μουσική πανδαισία

Ήταν φανερό ότι ένα μεγάλο μέρος της παράστασης ήταν η μουσική του, η οποία στέκεται αυτόνομα. Όλο το έργο είχε συντεθεῖ με μελωδίες που εκτελέστηκαν από μια εξαιρετικώτατη ορχήστρα που δεν συνόδευαν ή γεφύρωναν τα μέρη του έργου, αλλά ανεδείκνυαν τα μέλη ως πρωταγωνιστικά στοιχεία της παράστασης. Αυτό έγινε φανερό από το εναρκτήριο τραγούδι της Μήδειας, έναν αμανέ που έσχισε τον ουρανό της Ακρόπολης (η αλήθεια είναι με τη βοήθεια μιας ψείρας για ενίσχυση της φωνής), οριοθετώντας μια ατμόσφαιρα επικού μεγαλείου, όπου οι προσωπικοί τόνοι θα είναι υπό έλεγχο. Η ιστορία που θα παρακολουθούσαμε δεν ήταν ψυχολογικό έργο δωματίου, αλλά μία τραγωδία όπου δυνάμεις απρόσιτες από την ανθρώπινη ισχύ καθορίζουν και προωθούν την υπόθεση.

 

Την ανάληψη της Μήδειας σηματοδότησε το μπαλόνι που ήταν δεμνο στο τρίκυκλο άρμα της, και αφθηκε στον σεληνιασμνο ουρανό της πόλης.

Την ανάληψη της Μήδειας σηματοδότησε το μπαλόνι που ήταν δεμένο στο τρίκυκλο άρμα της, και αφέθηκε στον σεληνιασμένο ουρανό της πόλης.

 

 

Στο μισάωρο είχα πλέον τη βεβαιότητα ότι η ομάδα που δούλεψε για τη Μήδεια θέλησε να προτείνει μια οπερατική ανάγνωση με μουσική και τραγούδια της Ανατολής, με σαφείς αναγωγές στη ρεμπέτικη παράδοση. Είναι αλήθεια, ότι συχνά ένιωθα ότι το έργο εξελισσόταν σα δρώμενο μέσα σε μια γιορτή περιτομής την εποχή της ανεμελιάς του 17ου και 18ου αιώνα της οθωμανικής αυτοκρατορίας. Ακόμα και οι μουσικοί φορούσαν μαύρα φέσια. Ίσως για τούτο δεν με ενόχλησαν οι παρουσίες που θύμιζαν φράγκικο πολιτισμό, τα παπιγιόν ή ορισμένα κοστούμια που θύμιζαν τσίρκο. Μέσα στην παραζάλη της παράστασης τα στοιχεία αυτά λειτουργούσαν μάλλον ονειρικά παρά ως ασύνδετες εικόνες που κατέστρεφαν την αισθητική. Και μόνο για τη μουσική είμαι βέβαιος ότι άξιζε να δει κανείς την παράσταση.

Αμφίδρομη τελετή

Τώρα, που τελειώνω αυτό το κείμενο, λέω να κοιτάξω τί έχει γραφτεί ως σχόλιο ή ως επίσημη κριτική στα έντυπα. Η επίγευση της Μήδειας είναι ότι πρόκειται για μια εργασία με πολλή άσκηση από όλους, πειθαρχία και εντιμότητα προθέσεων. Θα έλεγα ότι υπήρχε κι ένας ενθουσιασμός που δεν επέτρεψε την περικοπή τμημάτων της μουσικής και της χορογραφίας για την οικονομία της παράστασης. Για μένα, η παράσταση, πέρα από την πρόταση που κόμιζε, απέδειξε ότι το θέατρο παραμένει και λειτουργεί ως ένας χώρος όπου επιτελείται ένα δρώμενο, μια τελετή η οποία αναμφίβολα έχει αμφίδρομο χαρακτήρα. Και νομίζω ότι η αντίληψη να μη διακοπεί η παράσταση ώστε να εκτιμηθεί η δουλειά στο τέλος είναι μικροαστική και συμβατική δεν έχει δεν  καμιά σχέση με παλαιότερες εποχές, όπου το θέατρο διατηρούσε τον λαϊκό του χαρακτήρα.

Πάντως, φανταστείτε τί θα γινόταν εάν σήμερα οι πιστοί διέκοπταν την ώρα του κηρύγματος τον παπά ή τον επίσκοπο και του έλεγαν «έλεος παππούλη. Τί είναι αυτά που λες;»  

Δεν μου άρεσε

Η παράσταση είχε σημεία που ένιωθες ότι έκανε κοιλιά, όπως ορισμένα χορικά ή ταυτόχρονη εκφορά του αγγελιοφόρου σε τρεις γλώσσες που ενόχλησε και πολυσυζητήθηκε ενώ ήταν σαφής η πρόθεση του σκηνοθέτη να δείξει μια βαβελική πραγματικότητα, που ακολούθησε την πράξη της παιδοκτονίας. Άσχετο, εάν το εύρημα ήταν κουραστικό, αλλά όχι προς αποδοκιμασία.

Νομίζω ότι το λιγότερο δουλεμένο κομμάτι της παράστασης ήταν η διδασκαλία του χορού. Κι εννοώ ότι η εκφορά του λόγου ήταν προβληματική, και η κατανόηση των κομματιών ήταν αδύνατη. Ο χορός δεν τραγούδησε. Ενώ απόλαυσα την θαυμάσια κίνηση, καλοσχεδιασμένη και ζυγισμένη και άλλοτε εκστατικά αυτοσχεδιαστική, μέσα στον κύκλο της αρένας, όταν ήταν να ανοίξει το στόμα του το αποτέλεσμα ήταν σχεδόν μηδενικό, με αποτέλεσμα να επέρχεται κόπωση στους θεατές.

Οι ηθοποιοί ικανοποιημ�νοι εισπράττουν το χειροκρότημα από το κοινό του Ηρωδείου. Η παράσταση άρεσε.

Οι ηθοποιοί ικανοποιημένοι εισπράττουν το χειροκρότημα από το κοινό του Ηρωδείου. Η παράσταση άρεσε.

Για άλλη μια φορά, στο τέλος της παράστασης κι αναλογιζόμενος όλον αυτόν τόν θόρυβο, σκεφτόμουν τι ψυχικά φορτία πρέπει να κουβαλάει ένας ευσυνείδητος ηθοποιός για να μπορέσει να αντέξει μετά από όσα του σέρνουν σε περίπτωση που δεν αρέσει. Γιατί ο σκηνοθέτης με την πρεμιέρα εξαφανίζεται, ο Bασίλιεφ επικοινωνούσε με μέιλ με τον θίασο του ΔHΠEΘE Πάτρας, και αυτό που μένει στη σκηνή είναι τα σώματα των σκηνικών, μόνα και έρημα… 

Σύνδεσμος: Φεστιβάλ Αθηνών

 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ

Μετάφραση: Εύη Μπαστιά-Σκηνοθεσία: Ανατόλι Βασίλιεφ-Σκηνογράφος: Διονύσης Φωτόπουλος-Κοστούμια: Τσάμπα Αντάλ-Σύνθεση – Μουσική επιμέλεια: Τάκης Φαραζής-Χορογράφος: Τσάμπα Χόρβατ-Συνεργάτης σκηνοθεσίας – Διδασκαλία: Βασίλης Λάγγος-Φιλολογικός σύμβουλος: Ευγένια Σμάγκινα-Διερμηνεία: Κωνσταντίνα Σαράντη-Βοηθός σκηνοθέτη – Μετάφραση: Ειρήνη Λιόβα

Διδασκαλία

Μουσική διδασκαλία: Κώστας Νικολόπουλος-Ανατολικές τεχνικές: Ιβάν Κότικ-Μαθήματα προφορικού λόγου: Ιλιά Κόζιν-Ασκήσεις ρύθμισης φωνητικού οργάνου: Αντρέι Νασιόκιν, Ελένα Ρέντιτσκινα-Ασκήσεις λαρυγγικού τραγουδιού: Νογκόν Σουμάροφ

Διανομή

 

Μήδεια: Λυδία Κονιόρδου-Τροφός /Άγγελος: Αγλαΐα Παππά-Ιάσων: Νίκος Ψαρράς-Αιγεύς: Νίκος Καραθάνος-Παιδαγωγός: Δημήτρης Κανέλλος-Κρέων: Γιώργος Γάλλος-Κορυφαίος: Λεονάρδος Μπάτης-Παιδί Ι: Μαρία Δερεμπέ-Παιδί ΙΙ: Βίκυ Καλπάκα
Χορός: Στέλιος Σοφός, Στέλιος Ξανθουδάκης, Βασίλης Κουκαλάνι, Θοδωρής Ευσταθιάδης, Μάριος Ντερντές, Άγγελος Τριανταφύλλου, Δαβίδ Μαλτέζε, Παντελής Παπαδόπουλος, Όθων Μεταξάς, Παύλος Σταυρόπουλος, Χρήστος Λάβνος, Στέργιος Ιωάννου, Τάκης Φαράζης
Αλεξία Καλτσίκη, Μαριάννα Δημητρίου, Τζίνα Θλιβέρη, Πηνελόπη Σεργουνιώτη, Πηνελόπη Μαρκοπούλου, Ειρήνη Τζανετουλάκου, Έρρικα Μπίγου, Γιώτα Μηλίτση, Μαρία Μάχου, Φωτεινή Τιμόθεου, Δήμητρα Σιγάλα, Σεβίλλη Παντελίδου, Στέλλα Χριστοδουλοπούλου, Ζαχαρούλα Κληματσάκη, Ρένα Κυπριώτη, Νάντια Σπηλιωτοπούλου, Βιβή Κατσάνη, Μαρία Φράγκου