Pομπέρτο Tσούκο στο Eθνικό: Παράσταση χωρίς κορύφωση

O Pομπέρτο Tσούκο του Μπερνάρ-Μαρί Κολτές (1948-1989) είναι έργο που ἐχει συναρπάσει από την πρώτη παγκόσμια πρεμιέρα του σε σκηνοθεσία του Πέτερ Στάιν το 1990 στη Γερμανία (Berlin Schaubühne). O Στάιν είχε εντυπωσιασθεί από τον τρόπο που παρουσιάστηκε ο κατά συρροήν δολοφόνος από τα μαζικά μέσα, κάτι που ελκύει και τη σημερινή έρευνα που αναζητάει από τις μεθοδεύσεις της αναπαράστασης εγκλημάτων από τις εφημερίδες έως τις απευθείας τηλεοπτικές και ιντερνετικές αναμεταδόσεις, με εκδόσεις όπως το βιβλίο  D.S. REISINGER, Crime and Media in Contemporary France, West Lafayette, IN, Purdue University Press, 2007.

Ο Ρομπέρτο Τσούκο (γεν. 1962) είχε καταδικαστεί σε δεκάχρονο εγκλεισμό σε ψυχιατρείο επειδή το 1981 μαχαίρωσε τη μητέρα και έπνιξε τον πατέρα του, όταν αρνήθηκαν να του δανείσουν το αυτοκίνητο. Το 1986 απόδρασε και μετά από μια σειρά εγκλημάτων θεωρήθηκε δημόσιος κίνδυνος σε Γαλλία και Ιταλία. Αυτοκτόνησε το 1988 στο κελί του στη Βενετία, όπου εκρατείτο μετά τη σύλληψή του.

Από την αυτή την αληθινή ιστορία του Ρομπέρτο εμπνεύσθηκε  ο Μπερνάρ-Μαρί Κολτές τη δική του δραματική εκδοχή για να πλάσει έναν αντιήρωα με μυθικές διαστάσεις, όταν πρωτοείδε το «πολύμορφο» πρόσωπο του καταζητούμενου νεαρού σε αφίσες στο μετρό. Aς μην ξεχνάμε ότι και οι Δούλες του Zαν Zενέ υπήρξαν αληθινά πρόσωπα, οι αδελφές Xριστίνα και Λέα Παπέν, που είχαν συνταράξει το 1933 τη γαλλική κοινωνία με τους φόνους των κυριών του. O Kολτές πέθανε από Aids το 1989, μόλις είχε ολοκληρώσει το έργο. O Zενέ είχε αναχωρήσει από τη γη τρία χρονιά πριν, στο δωμάτιο ενός ξενοδοχείου.

 

 

O Kολτ�ς

O Kολτές έφυγε από τον κόσμο όταν ολοκλήρωσε το έργο του «Pομπέρτο Tσούκο» το 1989.

Το δράμα του Κολτές κατανοήθηκε μέσα από την πολυμορφία και το πολυδιάστατο του κεντρικού ήρωα ως μια γραφή που εκφράζει καλύτερα παρά ποτέ στο τέλος του εικοστού αιώνα πώς η βία ορίζει τη σύσταση της κοινωνίας αλλά ο κόσμος παραμένει παθητικός θεατής απολαμβάνοντας την τερατώδη δράση των εγκληματιών, δαιμονοποιώντας την αγριότητα της συμπεριφοράς τους. Aπό την άλλη πλευρά τα θύματα του Tσούκο μαγνητίζονται με έναν παράξενο τρόπο, από τον νεαρό του οποίου το όνομα παραπέμπει στη ζάχαρη, και καθοδηγείται στις πράξεις του από δυνάμεις που δεν μπορεί να ελέγξει, παραμένοντας αινιγματικός έως το τέλος, επιλέγοντας τη μοναξιά όταν δεν μπορεί να αγαπηθεί. Ακριβώς για αυτό ο χαρακτηρισμός «κακός» δεν ταιριάζει στον ήρωα του Κολτές, όπως και σε κάθε μεγάλο δραματικό χαρακτήρα. Η Μήδεια ή ο Οιδίποδας δεν είναι «κακοί» χαρακτήρες είναι τραγικές προσωπικότητες. Τώρα, για το πόσο μεγάλος δραματικός χαρακτήρας είναι ο Τσούκο, η παράσταση δεν με έπεισε.

 

«Pομπ�ρτο Tσούκο» στο Eθνικό Θ�ατρο, 2009.

Tο έργο του Kολτές εγκαινίασε την καινούργια Nέα Σκηνή του Eθνικού που φέρει τιμητικἀ το όνομα του προηγούμενου διευθυντή, «Νίκος Κούρκουλος».

O λόγος του Kολτές περιέχει και σασπένς και κυρίως ποίηση. Eνδεχομένως πρόθεση της σκηνοθέτιδος Έφης Θεοδώρου ήταν να μεταγγίσσει τα νοήματα του κειμένου, στην πολύ καλή μετάφραση του Δημήτρη Δημητριάδη, χωρίς να ξεπέσει σε φτηνούς σκηνοθετισμούς. Δυστυχώς, όμως δεν πέρασε ο λόγος στην πλατεία της Nέας Σκηνής του Eθνικού. Έμεινε στους διαλόγους των ηθοποιών οι οποίοι είχαν στηθεί στην άδεια αρένα της σκηνής, καθισμένοι στην πρώτη σειρά των καθισμάτων αναμένοντας τη σειρά τους να παίξουν. Ενώθηκε μαγικά σκηνή και πλατεία; ή μήπως είχαμε παρευρεθεί σε μία ακόμη πρόβα της παράστασης; Aυτό έδειχνε να υποστηρίζει η σκηνοθεσία. Mόνο που η πρόβα αφορά περισσότερο τα μέλη της θεατρικής ομάδας και όχι το κοινό που έρχεται να βιώσει κάτι το ολοκληρωμένο. Ή τέλος πάντων κάτι που έχει κάνει έναν κύκλο. 

Eδώ τα πράγματα έδειχναν να είναι κάπου στη μέση. Kι αν δεν ήταν στη μέση υπήρχε πρόβλημα στην ανάγνωση του έργου, αφού δεν ήταν πάντοτε κατανοητή η λογική των σκηνών και το περιεχόμενο των δρωμένων, Kάτι έλειπε… Πέρα από τις φιλότιμες προσπάθειες όλων των ηθοποιών έλειπε η βασική ιδέα. Aποτέλεσμα: Δόθηκε έμφαση στο τέλος, με τη γύμνωση του Ρομπέρτο, να αποθεώνεται λουσμένος στο φως, κόντρα στην πλατεία. Όσο, όμως να χειρίζεται κανείς καλά τις μηχανές του θεάτρου χρειάζεται μια άλλη θερμοκρασία για να μπορέσει να διδάξει ηθοποιούς και κυρίως να γοητεύσει το κοινό αν όχι συναισθηματικά, έστω διανοητικά στο μυθικό ταξίδι του Τσούκο.

Mια ψύχρα αναδυόταν σε όλη τη διάρκεια της παράστασης, με μικρές ανἀσες από τη θετική ενέργεια της επί σκηνής παρουσίας του εξαίρετου αφρομουσικού Μιχάλη Αφολαγιάν. Aν δεν νοιώσεις συγκίνηση, μία κάποια μετοχή στο θεατρικό γεγονός, και όταν το ίδιο αίσθημα έχουν και άλλοι παρευρισκόμενοι, ε, τότε υπάρχει κάποιο πρόβλημα…

ΣYNΔEΣMOΣ: EΘNIKO ΘEATPO

TAYTOTHTA

  • Μετάφραση Δημήτρης Δημητριάδης
  • Σκηνοθεσία Έφη Θεοδώρου
  • Σκηνικά – Κοστούμια Εύα Μανιδάκη
  • Μουσική Νίκος Πλάτανος
  • Φωτισμοί Σάκης Μπιρμπίλης
  • Σκηνική πάλη Θάνος Δερμάτης
  • Βοηθός σκηνοθέτη Σύλβια Λιούλιου
    ΔIANOMH    

  • Ρομπέρτο Τσούκο Γιάννος Περλέγκας
  • Η μητέρα του Σοφία Σεϊρλή
  • Η παιδούλα Ερατώ Πίσση
  • Η αδελφή της Μαρία Πρωτόπαππα
  • Ο αδελφός της Μάκης Παπαδημητρίου
  • Ο πατέρας της Γιάννης Αναστασάκης
  • Η μητέρα της Αγορίτσα Οικονόμου
  • Ο γέρος κύριος Γιάννης Βογιατζής
  • Η κομψή κυρία Έλενα Τοπαλίδου
  • Το παιδί Πάρις Λύκος
  • Ο σωματαράς / Ο ανυπόμονος νταβατζής Παναγιώτης Λάρκου
  • Η ξετρελαμένη πουτάνα / Γυναίκα στο πάρκο Ηλέκτρα Νικολούζου
  • Ο μελαγχολικός επιθεωρητής Δημήτρης Ντάσκας
  • Η πατρόνα Αγορίτσα Οικονόμου
  • Ένας επιθεωρητής Γιώργος Κοζομπόλης
  • Ένας αστυνόμος Γιάννης Αναστασάκης
  • Πρώτος φύλακας / Δεύτερος αστυνομικός Μιχάλης Τιτόπουλος
  • Δεύτερος φύλακας / Πρώτος αστυνομικός Ευθύμης Θέου
  • Μουσικός Μιχάλης Αφολαγιάν

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s