Tag Archives: Εθνικό Θέατρο

Γύρω από το Εθνικό Θέατρο: Στον παράδεισο του εγκλήματος

Αναδημοσιεύω την επιστολή που έστειλαν οι εργαζόμενοι του Εθνικού Θεάτρου προς όσους έχουν αρμοδιότητα για την κατάσταση στο κέντρο της πόλης μας, όπου βρίσκεται και το ανακαινισμένο κτήριο της κρατικής μας σκηνής, το οποίο σφραγίζει με τη μνημειώδη αρχιτεκτονική του την εικόνα της πρωτεύουσας. Το κείμενο είναι σημαντικό γιατί καταγράφει την εμπειρία όσων δουλεύουν στον χώρο και πιστεύω ότι εκφράζει όσα ζούμε το τελευταίο διάστημα ως κάτοικοι της περιοχής. Εξάλλου, και ο Γιάννης Χουβαρδάς έχει πρόσφατα μιλήσει για την ανεπάρκεια του ελληνικού κράτους να αντιμετωπίσει το πρόβλημα.

Προς τους κ.κ.

Πρόεδρο της Κυβέρνησης,
Γιώργο Παπανδρέου
Υπουργό Προστασίας του Πολίτη,
Μιχάλη Χρυσοχοΐδη
Υπουργό Δικαιοσύνης, Διαφάνειας
& Ανθρώπινων Δικαιωμάτων
Χάρη Καστανίδη
Υπουργό Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης
Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου
Υπουργό Πολιτισμού & Τουρισμού
Παύλο Γερουλάνο
Υφυπουργό Προστασίας του Πολίτη,
Σπύρο Βούγια
Αρχηγό της Ελληνικής Αστυνομίας
Ελευθέριο Οικονόμου
Υπαρχηγό της Ελληνικής Αστυνομίας
Ιωάννη Ραχωβίτσα
Γενικό Επιθεωρητή Νοτίου Ελλάδος
Γεώργιο Γαλιάτσο
Υπερνομάρχη Αθηνών
Κωνσταντίνα Μπέη
τον Νομάρχη Αθηνών
Γιάννη Σγουρό
Δήμαρχο Αθηναίων
Νικήτα Κακλαμάνη

Η επιστολή αυτή κοινοποιείται σε όλους τους αρμόδιους φορείς και σε όλα τα ΜΜΕ εν είδει καταγγελίας για την αφόρητη κατάσταση που έχει διαμορφωθεί τους τελευταίους μήνες γύρω από το Εθνικό Θέατρο.
Όπως πολλοί γνωρίζουν, το ιστορικό κέντρο της ελληνικής πρωτεύουσας έχει από χρόνια παραδοθεί στους κύκλους της εμπορίας ναρκωτικών και λευκής σάρκας, ενώ η ασυλία που αβίαστα προσφέρεται από την Ελληνική Αστυνομία και από τους συναρμόδιους φορείς (Δήμος Αθηναίων, Νομαρχία Αθηνών, Υπουργείο Υγείας) το έχει μετατρέψει σε παράδεισο του εγκλήματος.
Η αστική σύμβαση της μεταπολιτευτικής πολιτικής του τόπου, που υπάκουσε σε επιταγές ξεπερασμένων νοοτροπιών για ένα υποβαθμισμένο κέντρο (έναντι ευημερούντων προαστίων), οι οποίες γιγαντώθηκαν από την προηγούμενη κυβέρνηση, κορυφώνεται τώρα, με την επιδεικτική αδιαφορία της καινούργιας κυβέρνησης.
Έτσι, τους τελευταίους μήνες το επίκεντρο της παράνομης δραστηριότητας έχει μεταφερθεί στο ίδιο το Εθνικό Θέατρο, ένα αρχιτεκτονικό στολίδι από τα ελάχιστα που έχουν διασωθεί από τον αδηφάγο πολεοδομικό «σχεδιασμό» στη χώρα μας. Το Εθνικό Θέατρο έχει αποτελέσει σημείο αναφοράς της πολιτιστικής ζωής εν γένει του τόπου από το 1901, οπότε ιδρύθηκε. Το 2001 το κτίριο «Τσίλλερ» έκλεισε προκειμένου να ανακαινιστεί και να αναβαθμιστεί τεχνικά και τεχνολογικά, ώστε να ανταγωνίζεται εφάμιλλους θεατρικούς οργανισμούς της Ευρώπης. Ωστόσο, πριν καν κλείσει έναν χρόνο λειτουργίας, τα κέντρα εξουσίας αποφάσισαν, αντί να το δουν ως μία ευκαιρία για την αναβάθμιση ολόκληρης της περιοχής της Ομόνοιας, να το μετατρέψουν σε γκέτο εμπόρων ναρκωτικών και σε τόπο διαβίωσης χρηστών.
Δεκάδες έμποροι εδράζουν επί των οδών Αγίου Κωνσταντίνου & Μενάνδρου και από εδώ διακινούν μεγάλες ποσότητες ουσιών, ενώ η οδός Μενάνδρου –όπου βρίσκεται η είσοδος κοινού του Εθνικού Θεάτρου– έχει γίνει απροσπέλαστη στους πολίτες της Αθήνας, αφού χρήστες κι εγκληματίες επιδίδονται σε παράνομες ενέργειες για να εξασφαλίσουν τα «προς το ζην». Καθημερινά γινόμαστε μάρτυρες ή και θύματα ένοπλων επιθέσεων: χρήστες κι εγκληματίες υπό την απειλή αιχμηρών αντικειμένων (μαχαιριών ή ακόμη και της ίδιας τους της σύριγγας) αποσπούν από τους περαστικούς τσάντες και τιμαλφή αντικείμενα που φέρουν επάνω τους, δεν διστάζουν δε να θέσουν σε σοβαρό κίνδυνο της σωματική τους ακεραιότητα επιτιθέμενοι με σιδηρογροθιές. Οδηγοί αυτοκινήτων που διέρχονται τις οδούς Αγίου Κωνσταντίνου, Μενάνδρου, Κουμουνδούρου, Νικηφόρου δέχονται επίθεση εντός των οχημάτων τους, αφού πρώτα οι επιτήδειοι ανοίξουν τις πόρτες με λοστούς. Όλοι εμείς, που κινούμαστε καθημερινά στην Ομόνοια πηγαινοερχόμαστε στις εργασίες και στις οικίες μας με κίνδυνο της ζωής, της σωματικής ακεραιότητας και της υγείας μας.
Τι και αν στη χώρα μας γεννήθηκε η δημοκρατία… Οι κάτοικοι και οι εργαζόμενοι του κέντρου της Αθήνας ζουν σε καθεστώς απόλυτης ανελευθερίας. Τι και αν ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη έχει συνδέσει το όνομά του με σημαντικές επιτυχίες στον χώρο της οργανωμένης τρομοκρατίας… Χιλιάδες πολίτες της ελληνικής πρωτεύουσας νιώθουν στο πετσί τους τον τρόμο σε κάθε τους βήμα. Τι και αν ο ίδιος ο Πρωθυπουργός της χώρας έχει σπουδάσει κοινωνιολογία… χιλιάδες συνάνθρωποί μας έχουν εγκαταλειφθεί χωρίς επιστροφή στο πλασματικό έλεος τοξικών ουσιών και εμπόρων ναρκωτικών.
Σε περίοδο οικονομικής κρίσης, στην υπέρβαση από την οποία έχουμε κληθεί να συμβάλουμε όλοι, το έργο της αναβάθμισης του κτιρίου «Τσίλλερ» που στοίχισε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ στους Έλληνες πολίτες, με σκανδαλώδη ευκολία ακυρώνεται, ώστε πολύ σύντομα θα απαιτηθεί από τους ίδιους Έλληνες πολίτες να προσφέρουμε περισσότερα χρήματα για την αποκατάστασή του.
Φαίνεται όμως ότι ούτε το ακριβοπληρωμένο σκυρόδεμα, ούτε οι ανθρώπινες ψυχές αγγίζουν τους πολιτικούς μας, ώστε να αναλάβουν δράση για να επιστραφεί το κέντρο στους πολίτες της Αθήνας.
Κάθε μας προσπάθεια να εισακουστούμε (επιστολές, γραπτά και τηλεφωνικά αιτήματα, κλήσεις στην άμεσο Δράση, συναντήσεις με Υπουργούς, Υφυπουργούς, γενικούς Γραμματείς και Διευθυντές, επικλήσεις σε γνωστούς μας πολιτικούς, συμμετοχή σε κινήσεις πολιτών, προσέκλυση των ΜΜΕ, κ.ο.κ.) πέφτει στο κενό. Η ανταπόκριση που λαμβάνουμε κυμαίνεται από την πλήρη αδιαφορία μέχρι τον απόλυτο εμπαιγμό!
Για εκατοντάδες χιλιάδες κατοίκους και εργαζόμενους στο κέντρο της Αθήνας η ζωή έχει ευτελιστεί σε ένα επικίνδυνο φαινόμενο και σε τίποτα παραπάνω. Υπεύθυνη είναι αποκλειστικά η Πολιτεία.

Πηγή: περιοδικό Αθηνόραμα.

Η γύμνια που δεν κρύβεται

Ούτε μια στιγμή δεν σκέφτηκα ότι ο Παπαϊωάννου θα δεχόταν να ντύσει τους γυμνούς στο Πουθενά, στα σημερινά εγκαίνεια του Εθνικού. Γιατί είναι εύλογο το πώς θα μπορούσε να ακύρωνε τη δουλειά του με μια λογοκρισία που δεν εξυπηρετεί κάποιον ανώτερο σκοπό, όπως ο σεβασμός στους πιστούς μιας άλλης θρησκείας που μας θυμίζει στην πρόσφατη δήλωσή του στο Βήμα:

»Είμαι γυμνιστής εδώ και 20 χρόνια και γνωρίζω καλά το γυμνό. Στη δουλειά μου δεν το χρησιμοποιώ ποτέ πολιτικά. Για μένα είναι κάτι τελείως φυσικό. Θυμάμαι τον προβληματισμό μας στην τελετή έναρξης της Ολυμπιάδας για το αν θα έπρεπε ή όχι να εμφανιστεί γυμνή η έγκυος γυναίκα στην πομπή. Από σεβασμό στις μουσουλμανικές χώρες* και στην παγκόσμια προβολή του θεάματος, αποφάσισα να μην το κάνουμε. Εδώ όμως πρόκειται για έργο τέχνης. Ο Δρομέας που έβρισκε εμπόδια στους παγκόσμιους πολέμους και έπεφτε, στην ίδια τελετή, είναι για μένα πολύ πιο σοβαρό θέμα από το γυμνό. Γι΄ αυτόκαι δεν ενέδωσα στις πιέσεις να απαλείψω τη σκηνή».

Υπήρξαν, λοιπόν, πιέσεις. Άραγε από ποιούς; Και γιατί;** Η αθωότητα του γυμνού που προβάλλεται από τις δουλειές του Παπαϊωάννου είναι δεδομένη, για όποιον γνωρίζει τις παραστάσεις του. Από την άλλη είναι αστείο να σκεφτεί και μόνο κανείς να αποκρύπτονται από επίσημους κρατικούς ή εκκλησιαστικούς λειτουργούς τα γυμνά σώματα των αρχαίων ή αναγεννησιακών γλυπτών. Όλη αυτή η ιστορία μου φαντάζει σαν τα εγκαίνεια ενός μουσείου αρχαιοτήτων και την αγωνία να καλυφθούν οι γυμνές μορφές αγαλμάτων ή αγγείων για λόγους αιδούς! Ιησούς Χριστός νικά…

Η σημερινή πρεμιέρα που έχει σαφώς πολιτική διάσταση με την παρουσία τόσων εκπροσώπων από το κράτος και άλλους δημόσιους θεσμούς προβλέπεται πολύ λαμπερή. Επιτέλους υπάρχει μια κρατική σκηνή, αντάξια του ελληνικού παρελθόντος μας. Σκηνή ανακαινισμένη και με κτιριακή επέκταση στο οικόπεδο του θεάτρου. Το πρόγραμμα προβλέπει ομιλίες, την παράσταση του Πουθενά και δεξίωση. Ο νέος υπουργός πολιτισμού θα έχει στη διάθεσή του ένα βήμα για να μιλήσει, ενδεχομένως, για τα σχέδιά του στα θεατρικά πράγματα. Σε κάθε περίπτωση είναι μια θαυμάσια ευκαιρία και μετά τις πρόσφατες τοποθετήσεις στη Βουλή του κ. Γερουλάνου, να φανεί το πρόσωπο της νέας κυβέρνησης στα θέματα πολιτισμού.

Μόνο που τα φώτα θα είναι τόσο δυνατά και λαμπερά, οι προβολείς της Αγίου Κωνσταντίνου θα έχουν εστιάσει πάνω στην πρόσοψη και σε μερικές λεπτομέρειες στη Μενάνδρου και τη Κουμουνδούρου, και τα μάτια θα θαυμάζουν και θα ξαναθαυμάζουν το εκπληκτικό κτίσμα του Τσίλλερ, τους ερωτιδείς που αποκαλύπτουν τη χρωματική τους ένταση στην οροφή της αίθουσας, ενώ απέναντι μέσα στο σκοτάδι θα στέκει σιωπηλός ο περικαλλής ναός του Αγίου Κωνσταντίνου.

Μάλλον σήμερα θα γίνει μια πολύ καλή επιχείρηση για τον εξωραϊσμό του περιβάλλοντος χώρου. Μορφές απωθητικές, καταπληγιασμένες, άνθρωποι ταλαίπωροι ή απλά αλήτες, που μέχρι χτες τη νύχτα στοίχειωναν τα στενάκια και τα σκαλάκια των γύρω κτισμάτων σήμερα βράδυ μάλλον δεν θα συναντήσουμε. Όλα θα είναι σε μια τάξη, όσο κρατήσουν τα εγκαίνεια.

Και ο περικαλλής ναός του Αγίου Κωνσταντίνου θα στέκει άφωνος και ανήμπορος φορώντας τα κουρέλια του από τις υποσχέσεις των ανακαινίσεων του παρελθόντος. Αυτή η γὐμνια και η αιδώς πώς θα ντυθεί και πώς θα κρυφτεί;

*Μου αρέσει αυτή η υπενθύμιση για το σεβασμό προς τους μουσουλμάνους. Κάποια άλλη στιγμή θέλω να αναφερθώ και στον σεβασμό που οφείλεται και σε άλλους πιστούς για τους οποίους θεωρούμε σαν αυτονόητο δικαίωμα να εξευτελίζονται τα ιερά και τα όσιά τους.
** Ερωτήματα μάλλον χωρίς νόημα (σήμερα 25 Οκτωβρίου), αφού όλη η ιστορία, και μετά τις νεώτερες δηλώσεις του Παπαϊωάννου ήταν ράδιο αρβύλα, που διαδόθηκε από τα μαζικά μέσα, κυρἰως με τη μέθοδο της αντιγραφής και επικόλλησης.

Στο Πουθενά και στο Τίποτα

Ξάφνιασε το κοινό των εγκαινίων του Εθνικού ο Δημήτρης Παπαϊωάννου όταν στην παράσταση της Τετάρτης ενώθηκαν επάνω στη σκηνή οι χορευτές με τους θεατές της δεύτερης παράστασης. Μέσα από διαδρόμους οδηγήθηκαν όλοι ανύποπτοι προς την υποτιθέμενη είσοδο, και ξαφνικά βρέθηκαν σε έναν κύκλο γύρω από έναν χορευτή που ζητούσε να κάνουν ησυχία. Ανάβουν τα φώτα της πλατείας. Από εκεί ξεχωρίζουν τα κεφάλια των καθισμένων που χειροκροτούν στο φινάλε, ενώ η καθρέπτινη αυλαία πέφτει. Ο κόσμος πάνω στη σκηνή σχολιάζει έκπληκτος το εντυπωσιακό εύρημα…

Κάπου εκεί ολοκληρώθηκε και η μαγεία. Μετά από το τέχνασμα της «εξαπάτησης» του κοινού η παράσταση κύλισε σαν μία πρόβα αυτοσχεδιασμών που μάλλον κούρασε, παρόλη τη μικρή διάρκεια. Αποκαλύφθηκαν οι κρυμμένοι μηχανισμοί της σκηνής, άνοιξαν τα τραμπουκέτα, κατέβηκαν τα στηρίγματα των σκηνικών. Μέσα σε γκρι τόνους από τα μέταλλα των εξοπλισμών κινήθηκαν οι χορευτές με απλά κοστούμια σε γήινα γκρι καφέ χρώματα. Ωστόσο όλη η παράσταση βασίστηκε μεν στις μηχανές της σκηνής και στην επιδεξιότητα των εκπληκτικών χορευτών να συνομιλήσουν μαζί τους, αλλά αυτό και μόνο δεν έδεσε σε μια ιστορία. Έλειπε ο μύθος που περίμενα να μοιραστώ με τους υπόλοιπους. Έμοιαζε όλο το πράγμα να μην οδηγεί και πουθενά και στην ουσία να μην είναι κάτι που προσφέρει συγκίνηση. Έχω δει σχεδόν τις περισσότερες παραστάσεις του Παπαϊωάννου, αλλά μόνο εδώ ένιωσα την απουσία οικείων αισθήσεων που σημαίνει έλλειψη αναγνωρισιμότητας όσων έβλεπα. Σχεδόν τα πάντα ξένα. Ίσως, υπερβολικά αφηρημένα. Έννοιες χωρίς υλικό αντίκρυσμα. Και πλέον στις μέρες μας η γυμνότητα του σώματος εάν δεν εντάσσεται κάπου είναι άδεια εικόνα. Το αποτέλεσμα: ενδιαφέρον πιο πολύ για σπουδαστές χορού, και φοιτητές ΤΕΦΑ.

Ξέρω ότι οι περισσότεροι θα γράψουν ύμνους για τον άνθρωπο που άλλαξε τον τρόπο του χορού στην Ελλάδα. Εγώ μιλώ σαν ένας κοινός θεατής που θέλει να γίνεται παιδί σε κάθε παράσταση που βλέπει. Να μην αναζητάει ερμηνείες εκ των υστέρων ούτε να διαβάζει απολογητικά υπομνήματα των δημιουργών για το τί ήθελαν να υποστηρίξουν. Και εδώ παιδί δεν έγινα.

Σκέπτομαι τι μπορώ να περιμένω πλέον από τον Παπαϊωάννου. Πόσο έχουν ανέβει οι προσδοκίες μου; Νομίζω ότι θα ήθελα να τον δω να μεταγράφει αρχαία δράματα, τραγωδία και κωμωδία. Ακόμη να συνεργάζεται με ξένους καλλιτέχνες και να δοκιμαστεί σε χώρες με παράδοση στον χορό. Να δοκιμάσει και να δοκιμαστεί σε νέες σκηνές, σε άλλους όρους, με άλλα ερεθίσματα και άλλες εμπειρίες. Και να είμαι εκεί να τον δω. Να ξαναγίνω παιδί. Και μαθαίνω ότι θα πάει για μερικούς μήνες στην Αμερική, κοντά στη Λώρη Άντερσον. Είμαι βέβαιος ότι μόνο καλό μπορεί να έχει μια τέτοια μετακίνηση.

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ: ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ

TAYTOTHTA
Σύλληψη – Σκηνοθεσία Δημήτρης Παπαϊωάννου
Σκηνικός σχεδιασμός Ζάφος Ξαγοράρης
Μουσική σύνθεση – Ηχητικός σχεδιασμός Coti K.
Κοστούμια Θάνος Παπαστεργίου
Φωτισμοί Αλέκος Γιάνναρος
Βοηθός σκηνοθέτη – Διεύθυνση καλλιτεχνικής παραγωγής Τίνα Παπανικολάου
Διανομή:
Παίζουν: Θανάσης Ακοκκαλίδης, Νίκος Δραγώνας, Μανώλης Θεοδωράκης, Κωνσταντίνος Καρβουνιάρης, Γιώργος Καφετζόπουλος, Ευριπίδης Λασκαρίδης, Γιώργος Μάτσκαρης, Χρήστος Παπαδόπουλος, Σίμος Πατιερίδης, Βαγγελιώ Ράντου, Ηλίας Ραφαηλίδης, Διογένης Σκάλτσας, Συμεών Τσακίρης, Αltin Huta

Χορευτές: Προκόπης Αγαθοκλέους, Πάνος Αθανασόπουλος, Αντώνης Βάης, Κωνσταντίνος Μαραβέλιας, Γιάννης Μίχος, Μαρία Μπρέγιαννη, Ίλια Ντετσάβες-Πόγκα, Γιάννης Παπακαμμένος, Άρης Πλασκοβίτης, Καλλιόπη Σίμου, Σοφία Τσιαούση, Tadeu Liesenfeld

Οι Πέρσες ήρθαν μέσω Γερμανίας: Και κούρασαν και απογοήτευσαν

Ο κόσμος αποχωρούσε σιωπηλός, μουρμουρίζοντας ή και με έκδηλη αγανάκτηση από την παράσταση μεμονωμένα ή κατά ομάδες. Σε ορισμένα σημεία φάνηκε να δυσκολεύεται η ερμηνεία της Αμαλίας Μουτούση, η οποία σε μεγάλο μέρος της παράστασης στεκόταν στα όρια των διαζωμάτων. Στο τέλος αρκετοί γιουχάισαν και μία κοπέλα φώναξε «Έξω από την Επίδαυρο». Οι αποχωρήσεις, όπως σωστά σχολίασε η διπλανή μου, ακουγόντουσαν σαν οπλές αλόγων, ένα ποδοβολητό… Ήταν ενοχλητικές οι αποχωρήσεις αλλά επιβεβαίωναν τη ζωντάνια της θεατρικής τέχνης. Κανείς δεν μπορεί να μείνει καθηλωμένος εάν το θέαμα που βλέπει δεν τον ικανοποιεί. Και στους Πέρσες τι ήταν αυτό που ενόχλησε; Continue reading